Online Z-puanı Hesaplayıcı | İstatistik Analiz

Z Puanı (Z-Score) Nedir?

Z puanı (z-score), bir veri noktasının dağılımın ortalamasından kaç standart sapma uzaklıkta olduğunu gösteren standartlaştırılmış bir ölçüdür. Verileri farklı dağılımlarda karşılaştırmayı kolaylaştırır.

Pozitif z puanı ortalamanın üstünde, negatif z puanı ortalamanın altında olduğunu gösterir. Z=0 tam ortalamada demektir.

Z Puanı Formülü

z = (X - μ) / σ

• X: Hesaplanacak veri değeri
• μ: Ortalama
• σ: Standart sapma

Örnek Hesaplama

Bir sınavda ortalama 70, standart sapma 10 olsun. Bir öğrenci 85 alsın:

z = (85 - 70) / 10 = 1.5

Yani öğrenci ortalamanın 1.5 standart sapma üstünde.

İnteraktif Z Puanı Hesaplayıcı

Değer (X): Ortalama (μ): Standart Sapma (σ):

Z Puanı Nerelerde Kullanılır?

• Standart normal dağılım tablolarıyla olasılık hesaplama
• Farklı ölçüm birimlerini karşılaştırma (örneğin sınav notları)
• Aykırı değer (outlier) tespiti
• Hipotez testlerinde standartlaştırma
• Makine öğrenmesinde özellik ölçeklendirme (standardization)

Kaynaklar

Bu sayfa eğitim amaçlı hazırlanmıştır. © 2026 Bilim Peşinde